Tapu harcı, tapu müdürlüğünde yapılan satış (devir) işleminde alınan bir harçtır. Dayanağı 492 sayılı Harçlar Kanunu’na bağlı (1) sayılı tarifenin IV-20 numaralı fıkrasıdır.
Oran ve kim öder?
Gayrimenkul satışında harç, beyan edilen değer üzerinden alıcı için binde 20, satıcı için binde 20’dir. Yani toplam harç, satış bedelinin yüzde 4’ü kadardır. Kanun her iki tarafı da kendi payından sorumlu tutar; uygulamada taraflar harcın kim tarafından ödeneceğini pazarlıkla belirleyebilir. Böyle bir anlaşmayı satış öncesinde yazılı yapmak, sonradan çıkabilecek tartışmaları önler.
Hangi bedel üzerinden hesaplanır?
- Harç, tapuda beyan edilen satış bedeli üzerinden hesaplanır.
- Beyan edilen değer, mevzuatta belirlenen asgari değerin (emlak vergisi değeri ve ilgili düzenlemelerle belirlenen değerler) altında olamaz.
- Gerçek satış bedelinin altında beyan, vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi riskini doğurur. Ayrıca satıcı açısından değer artış kazancı, alıcı açısından ise ileride yapacağı satıştaki maliyet bedeli bu beyana göre değerlendirilir.
Hesaplama
Formül basittir: satış bedeli × 20 / 1000 = tarafların her birinin ödeyeceği harç. Örneğin varsayımsal olarak 1.000.000 TL’lik bir satışta alıcı 20.000 TL, satıcı 20.000 TL harç öder; toplam 40.000 TL olur. Kendi rakamınız için tapu harcı hesaplama aracını kullanın.
Döner sermaye ücreti
Tapu harcından ayrı olarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü işlem başına döner sermaye ücreti alır. Tutar her yıl güncellenir ve Web Tapu’da başvuru sırasında gösterilir.
Harç ne zaman ödenir?
Harç ve döner sermaye ücreti, devir işlemi yapılmadan önce ödenir. Web Tapu’dan yapılan başvurularda ödenecek tutarlar başvuru onayıyla birlikte bildirilir; ödeme banka veya online kanallardan yapılabilir.
Kaynak: 492 sayılı Harçlar Kanunu, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü.
Not
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki, mali veya vergisel danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat ve oranlar değişebilir; işlem öncesinde ilgili kurumun güncel duyurusunu kontrol edin.